Drugi etap European Heritage Hub

W styczniu 2026 roku zespół współpracujący z krakowskim Europa Nostra Heritage Hub rozpoczął drugi etap projektu mapowania pozarządowego sektora dziedzictwa w Europie. Projekt realizowany jest w ramach konsorcjum European Heritage Hub (EHH), którego liderem jest Europa Nostra. Działaniami w projekcie kieruje Międzynarodowe Centrum Kultury, a Towarzystwo Miłośników Historii i Zabytków Krakowa wspiera je komunikacyjnie.

EHH jest jednym z największych projektów dotyczących dziedzictwa finansowanych przez Unię Europejską. Faza pilotażowa projektu została zrealizowana w latach 2023–2025, natomiast obecny drugi etap prac planowany jest do roku 2027. Projekt skupia ponad dwadzieścia instytucji i organizacji z terenu całej Europy – w tym Międzynarodowe Centrum Kultury oraz Towarzystwo Miłośników Historii i Zabytków Krakowa – a jego liderem jest Europa Nostra, największa i najbardziej reprezentatywna sieć organizacji zajmujących się dziedzictwem kulturowym w Europie.

MCK wspólnie z zespołem regionalnego centrum Europa Nostra w Krakowie – Europa Nostra Heritage Hub for Central and Eastern Europe – prowadzonego przez TMHiZK będzie kontynuowało pracę badawczą rozpoczętą w 2023 roku, której efektem jest opublikowany w dwa lata później raport „Mapping of the Central and Eastern European Non-Governmental Heritage Sector”. Został w nim zaprezentowany pozarządowy sektor dziedzictwa w dziesięciu krajach Europy Środkowej i Wschodniej, w tym wnioski z badań statystycznych i empirycznych dotyczące jego kondycji, wyzwań i potrzeb. Na przestrzeni 2026 roku analizie poddany zostanie sektor pozarządowy zajmujący się dziedzictwem w krajach z terenu Europy Północnej i Zachodniej (Niemcy, Belgia, Holandia, Luksemburg, Dania, Szwecja, Norwegia, Finlandia), a w 2027 roku przygotowana zostanie druga część raportu. Docelowo w następnych latach mapowanie ma objąć teren całej Europy i stanowić kompletną analizę pozarządowego sektora dziedzictwa Europy – stanowiąc pierwsze  opracowanie poświęcone działaniom trzeciego sektora w obszarze dziedzictwa.

Zespół, który tworzą badaczki z Krakowa: dr Katarzyna Jagodzińska i dr Joanna Sanetra-Szeliga, a także badacze z Centrum Cyfrowego w Warszawie: Maria Drabczyk, dr Aleksandra Janus i dr Kuba Piwowar, będzie wspierany przez sieć krajowych facylitatorów. Wypracowana w pilotażowej fazie metodologia – obejmująca badania literaturowe, analizę danych statystycznych, badania ankietowe, wywiady grupowe i wywiady indywidualne – zostanie po rewizji i uaktualnieniu zastosowana w drugim etapie badań. Działania komunikacyjne prowadzi Łukasz Pieróg, a stronę administracyjną projektu prowadzą Ewa Wojtoń i Anna Kępińska.

W ramach EHH będą także realizowane działania o charakterze popularyzatorskim dotyczące dziedzictwa (podkasty w serii „Holistic Heritage”) oraz działalność sieciująca.

ANKIETA

W ramach projektu Mapping the Non-Governmental Heritage Sector in North and Western Europe (2026–2027) prowadzimy obecnie badania ankietowe skierowane do organizacji pozarządowych działających w obszarze dziedzictwa w krajach Europy Północnej i Zachodniej. Ankieta, prowadzona w ośmiu krajach (Belgia, Dania, Finlandia, Niemcy, Luksemburg, Niderlandy, Norwegia, Szwecja), zbiera dane o funkcjonowaniu organizacji pozarządowych zajmujących się dziedzictwem – ich działalności, strukturze, współpracy i wyzwaniach. Wyniki posłużą do analiz i przygotowania raportu o sektorze NGO w dziedzinie dziedzictwa w Europie. Kwestionariusz dostępny jest w językach narodowych, a jego wypełnienie trwa ok. 15 minut. Gorąco apelujemy o udział i dalsze rozpowszechnianie informacji – ponieważ liczba odpowiedzi przełoży się na rzetelność i wiarygodność obrazu sektora.

KRAJOWI KOORDYNATORZY WSPÓŁPRACUJĄCY Z NAMI PRZY PROJEKCIE:

Dania: Alicja Peszkowska

Finlandia: Susanna Ånäs

Niemcy: Meetali Gupta, Lisa Albrecht, Mangesh Kadu

Niderlandy: Isabel Beirigo

Norwegia: Frida Foss

Szwecja: Anna Persson